شرح هجران
گشايش مسير « منصور عليپور» - ديواره بيستون
چند وقت قبل باز حال و هواي نوشتن گزارش گشايش مسير منصور به سرم زد، ولي هر چه تلاش كردم دوباره بتوانم از نو بنويسم، نه مجالش افتاد نه پاره كاعذ هاي آن موقع را پيدا كردم.از طرفي با توجه به رسيدن به سالگرد منصور عليپورسري زدم به مطلب چاپ شده در نشريه فراز زنجان كه آن موقع دبير وقت گروه آقاي مترجمي مطالب را از من گرفت از اين رو با زحمتي كه اين عزيزان متحمل شدند حيفم آمد زياد دستكاري كنم، پس آنچه به ذهنم رسيد اضافه كردم تا باشد نقل صادقانه اي باشد از زحمات همنوردان خوبم كه باشد مقبول بيفتد.
(يادداشت سردبير نشريه فراز)
جان به سر شديم و اين مسير منصور ما را نقره داغ كرد. از بس كه به او اصرار كرديم كه پس تكليف اين گزارش چه شد؟ دهها گزارش طولاني و مشكل كه توسط او نوشته شده در بايگاني گروه موجود است ولي هيهات از يك سطر در مورد مسير منصور. ناگهان متوجه شديم يك جاي كار مي لنگد. چطور ممكن است از مسيري كه به ياد دوست عزيزش گشايش شده، دست به قلم نشده باشد؟ دريافتيم. نه كه ننوشته باشد. نمي خواست بدهد. جان به جانش كني كاري خلاف ميلش نمي كند مگر آنكه به بزنگاه عاطفي و عاشقانه اش بزني و . . . گرفت. و نوشت. و داد. به همراه تكه اي نوشته بد خط و عصبي كه كسي مثل او در شرايط غمزده اش فقط يك بار مي تواند بنويسد، خطاب به مرتضي مترجمي از اعضاي گروه. آن جاهايي را كه مي شد خواند و كلمات از لرزش دردناك دستهايش گريخته بود . . . اينها بودند:
« خيلي گشتم و بالاخره عكس و دست نوشته هاي آن مسير را در ميان انبوهي از عكس و كاغذ پاره يافتم. و دوباره رفتم باز غرق خاطره شدم و روزگار با هم بودن. و اين روزگار لعنتي و اينكه چقدر سخته رفيق پيدا كردن. رفيق غار. رفيقي كه از تهٍ تهٍ دل با آدم حرف بزنه، بي ريا باشه. نون رو به نرخ روز نخوره، خلاصه كه از جنس كوه باشه.
يادش به خيرسالها قبل شايد بشه گفت 25 سال پيش، در تهران زندگي مي كرديم و اي كار. و هر كس هر چه درآمد داشت روي طاقچه مي ريخت. و حسب نياز هر كس استفاده مي كرد و هيچ تعرفه اي براش نوشته نشده بود. چه روزگار خوشي بود. با نان بربري زندگي مي كرديم و خوش بوديم. بعضي شبا دوستان هم گروهي مي آمدند و تا صبح از در و دشت حرف مي زديم انگار تمامي نداشت. زندگي مان شده بود كار و برنامه. كار مي كرديم و برنامه مي رفتيم و آنقدر مي مانديم كه فقط پول اتوبوس براي بازگشت ته جيبمان باشد. ولي حالا وضع فرق كرده. باري عزيزترين گزارش مسير منصور اينطوري نوشته شد. يك بار بهار 80 وقتي صعود مي كردم در برگشت يك صفحه را نوشتم. ولي مگر اندوه گذاشت. . .رها كردم. دوباره خواستند براي مجله اورست بنويسم باز هم نيمه كاره رها شد. ولي حالا كه آماده شده است نگران چاپ اون هستم و مي دونم كه كارها و مسيرهاي زيادي در كشورمان گشايش يافته كه حتي قابليت فني آنها از اين مسير بهتر است. ولي اين مسير بوي ديگه اي مي ده. يك ارتباط عاشق و معشوقي با هم وگشايش كننده هايش پيدا كرده ايم.
چقدر دوست داشتم هر چند وقت يك بار با بچه هايي هم دل دور هم جمع مي شديم و اين تجارب را مطرح مي كرديم ، نمي دانم كجاي كار ايراد داشت و يا دارد، كه نتوانسته ايم ، برداشت من اين است كه متاً سفانه هيچكس بطور جدي به خودش، وضعيتش، جايگاهش فكر نمي كنه كه شايد بشود گفت بخش عمده آن بر مي گردد به عرصه تنگ زندگي و…كه اميدوارم من هم دلسرد نشوم و بتوانم در كنار دوستان مانده به فعاليت ادامه بدهم . . . باري درددلي بود و . . . عرض پوزش.»
بيستون را عشق كند و شهرتش فرهاد برد
جور گل بلبل كشيد و شهرتش را باد برد.
عصر يكي از روزهاي سال 1364 خسته از كار روزانه به خانه مجردي در جنوب تهران (شيرخورشيد) بازمي گشتم، هنوز عرق گرماي خيابان خشك نشده بود كه خبر جانسوز سقوط همنورد عزيزم منصورعليپور از مسير قرارگاه (اكبر مسلم خاني) را به من دادند او بر اثر خارج شدن از ته طناب در حين فرود جان سپرده بود.
منصور استعداد زيادي در كار سنگنوردي داشت قامت بلند و زيبا و آمادگي جسماني بسيار مطلوب. از لحاظ صفات اخلاقي هم نمونه بود همواره خنده به لب داشت و با هر مشكلي با گشاده روئي و متانت برخورد مي كرد. او به سرعت پله هاي ترقي را در اين ورزش طي كرد. ياد دارم درست 2 هفته قبل از حادثه، در بيستون در مسير جانپناهها با هم بوديم به همراه دوست خوب آقاي عمران ميركريمي، داشتم عمران را كه نفر دوم بود، بالاي كلاهك حمايت مي كردم و منصور نفر سوم كه بدون حمايت به شكلي كه اضافه طناب را دور بدن جمع كرده بود بالا آمد. كه با حيرت و تعجب ما روبرو شد، وقتي به محل جانپناه دوم كه عده اي از خدا بي خبرآن را پائين انداخته بودند رسيديم آنقدر گريست كه تو گوئي بر مزار عزيزي مي گريد و به واقع قلبش از اين بي مهري شكست.
دو هفته بعد او ديگر نبود و جانش با بيستون عجين شده بود دوستان و همنوردان او كه روي سخنم بيشتر با عزيزان كرمانشاهي است كه به ياد اوكاري كردند كه نه حال بلكه براي سالهاي سال نام او بر سينه ستبر بيستون حك شد. آنان مسيري را در بيستون جاودانه ساختند. كه آن راهي نيست جز مسير زيبا و متنوع « منصورعليپور» در سمت چپ قيف مركزي لول سخت. حال كه نوزده سال از گشايش آن مسير مي گذرد همچنان درجه و تنوعات مسير به حدي است كه هر دلباخته عاشق طبيعت و كوه را شيفته خود مي كند. هنوز هم وقتي از كنار غار زيباي كريستالي گذر مي كني مي بيني كه غرق در يك سكوت روحاني است و چون رخ بگرداني برجي بلند سر به رود گاماسياب را مي بيني و نماي درشت بيستون كه تا كيلومترها امتداد يافته و تو را به كجاها كه نمي برد؟ و شايد انتقاد برخي از دوستان كه: چرا گزارش منصور را تا حال ارائه نداده ايد سخن نابجائي نباشد حقيقت اينست كه هربار كه شروع به نوشتن كردم رشته سخن از دستم گسيخت و… از طرفي خيلي دوست داشتم اين گزارش را از زبان تك تك آنهايي كه همنوردان صعود بوده اند بنويسم تا ياد و نامي باشد از همه آن عزيزان تلاشگر و شايد اين توفيق را داشته باشم تا حق مطلب را ادا كنم. از اين رو با اميد اينكه بتوانم امانت داري منصف باشم و يقين دارم اين گزارش خالي از اشكال نخواهد بود. لذا ابتدا از بزرگواراني كه اين مطلب را مي خوانند سپاسگزارم و بيصبرانه در انتظار طرح اشكالهاي صدالبته فراوان گزارش هستم تا از راهنمائيهاي ارائه شده سود برم.
موضوع بعد كه مرا موظف به نوشتن گزارش كرد ياد خاصي است از همنورد عزيزم قدير يزداني كه با هم سالها كار و تلاش كرده در اين مسير هم كه چند روز بياد ماندني را با هم بوديم، متاسفانه قديري كه جسورانه بارها و بارها سختون ها را در نورديده بود نتوانست بر بيماري مهلاك سرطان فائق آيد وعاقبت دست تسليم بالا برد و به ديار كوهستان شتافت.
سال 1365 را مي توان نقطه تحولي در تاريخ سنگنوردي ايران به حساب آورد در اين سال از اوايل فصل تمرينات و نگرش به صعود به گونه اي ديگر آغاز شد بطوري كه در كوران صعودهاي سرعت درديواره علم كوه منجر به صعود هاي مختلف سرعتي از مسيرهاي، فرانسويها 27/3، ،لهستان 4.45 دقيقه، رول كوبي سنگ سماور .... گرديد كه در اين بين زحمات همنوردان همداني ستودني است.
در حين اجراي اين برنامه بود كه دوستم پرويز پورويسي اعلام كرد به هنگام حيات منصور با حضور خود ايشان و تعدادي همنورد ديگر مسيري را تا بالاي پله يك بيستون صعود كرده اند و آرزو داشت ادامه آن را به ياد و نام آن از دست رفته گشايش مسير كنيم. و با توجه به اينكه ما هر دو عضو گروه شكوه بوديم، موضوع در گروه مطرح و موافقت اعضا كسب گرديد. وسايل را جمع و جور كرده قرار و مدار اولين برنامه گذاشته شد.
پنج شنبه 6/6/65
با رسيدن به كرمانشاه و رديف كردن تداركات به سوي بيستون حركت مي كنيم تنگ غروب مقابل پارك جنگلي بيستون از ميني بوس پياده مي شويم، ما ييم وكوهي از وسايل كه بايد تا زير ديواره حمل گردد، از طرفي با توجه به فروكش كردن خورشيد هنوز هم از زمين گرما بلند مي شود بار ها را به دوش كشيده با دو ساعت و نيمي راه پيمايي طاقت فرسا با بار بد فرم گالن آب، غذا، وسايل فني، و... به زير ديواره رسيده بساط پهن مي كنيم هوا گرم و پشه ها امان ما را بريده اند. شب 3 تن از همنوردان كرمانشاه به جمع چهارنفري ما پيوستند و تا دم دماي صبح با پشه ها كلنجار رفتيم و فقط چند دقيقه اي پلك روي هم گذاشتيم كه پرويز شيپور بيدارباش را به صدا درآورد.
جمعه 7/6/65
ساعت 4 صبح به راه مي افتيم مسير منصور در غرب ديواره و سمت چپ قيف مركزي معروف به لول سخت واقع شده است. از دره كوچك كه سنگ بزرگ برج مانندي كنار آن قرار گرفته، بالا مي رويم مسير داراي درختان بلوط و جنگلي مي باشد از كنار دره بالا مي رويم تا به انتها برسيم و با صعود قسمتي 8 متري با كوله هاي سنگين به سختي خود را بروي گرده مانندي مي رسانيم. ديواره اي جلوي ديدگانمان نمايان مي شود روبروي ما سمت چپ لكه بزرگ سياهي به چشم مي خورد كه علامت اول مسير مي باشد از زير ديواره صاف تراورس به چپ كرده به بالاي لكه سياه مي رسيم تا اينجا حدود 200 متر صعود كرده ايم و فقط در يك جا از طناب استفاده شدكه آن هم به خاطر بار زياد بود . با صعود 30 متري درجه پائين و در حمايت به پله اول مي رسيم. پله اول مملو است از علف و ريواس هاي خشك كه در بهار حتماً ديدني خواهد بود. كنار آبشار فصلي كه غار مانندي است، صبحانه را خورده تصميم مي گيريم 4 نفر صعود كرده مابقي پايين بمانند. پورويسي، قلعه اي، محمود، نجاريان. 60 متر ابتداي مسير داراي درجه 5.9 مي باشد. و با رسيدن كارگاهي مطمئن آماده صعود طبيعي با كوله هاي سنگين كه هر نفر 20 ليتر آب يا معادل آن ابزار فني حمل مي كنند. با رسيدن به قسمت مشكل مسير كه 30 متري طول ودرجه 5.11 و5.10 دارد.
بارها را قرقره مي كنيم كه فشار زيادي به ما مي آورد چرا كه مسير مستقيم نبوده و وسايل به علت اصطحكاك زياد و وجود سنگهاي خارا در مسير گير كرده و به سختي و صرف انرژي زياد بالا مي آيد. در مسير عموماً با 2 رشته طناب براي هر نفر صعود مي گردد. حدود 90 متر بعد به غار مي رسيم كه بچه ها نام غاركريستال بر آن نهاده اند.
از قيافه نفرات مي توان فشار را احساس كرد، گام هاي آخر را به سختي برداشته و دست به گردن هم شاديم از نتيجه كار. هر گز فراموش نخواهم كرد هق هق گريه محمود كه عاشقانه به ياد منصور گريست. كه با رسيدن پرويز و سيروس (همنوردان منصور در روز حادثه) لحظه اي به يادماندني گذشت چيزي خورده با پنج مرحله فرود نزد ديگر دوستان هستيم. ادامه مسير را به بعد موكول كرده با هم به كرمانشاه برگشتيم.
نفرات برنامه تداركات:
پرويز پور ويسي
سيروس قلعه اي
عليرضا اخشنگ
محمود
محمد حسن نجاريان
حسين نظر
فرامرز رياحي مقدم
گشايش قسمت اصلي بيستون
19/6/65
در فرصت كوتاهي كه باقي است تا اجراي برنامه كار ما شده رديف كردن وسايل، خريد، عاريه و يا ساخت گوه چوبي و... تا اينكه در روز مزبور در ترمينال با قدير نشسته گرم برنامه ريزي هستيم و وقتي به خبر مي آييم كه اتوبوس حركت كرده و بايد با ديگري راهي شويم و به كرمانشاه برسيم، زحمت تداركات به گردن دوستان عزيز بوده و كسري آن تا غروب خريداري مي شود. و ديگر اينكه در شهر كسي موافق كار ما نيست وعلت آن را گرماي هوا بيان مي كنند و اينكه از تشگي تلف مي شويد كه اين بهانه اي خوبي مي تواند باشد تا همكاري با تيم جوان با نهايت بي مهري صورت گيرد. ساعت 21 شب با حجم بار سنگين به طرف شهرك بيستون حركت مي كنيم و تا پاسي ازشب به مرتب نمودن وسايل و رتق و فتق امور مي گذرد. تا بالاخره خواب گوي سبقت را از ما مي ربايد.
20/6/65
از صبح زود همگي در تلاش و تكاپو هستيم 6 نفري با كوله بارهاي سنگين گام در راه رسيدن زير مسير بيستون در قسمت مركزي مي گذاريم. در راه عكسي بيادگار گرفته سينه كش زير مسير را بالا
مي رويم، 2.5 ساعت بعد زير ديواره هستيم، صبحانه اي مفصل خورده درگير قسمتهاي ساده مي شويم تا به پله اول و قسمتهاي دشوار برسيم، نفر اول با بار كمتري صعود كرده ديگران با بار سنگين بالا مي آيند حوالي ساعت 2 بعدازظهر به غار مي رسيم قدري غذا خورده همراه سيروس و پرويز بالا مي رويم و 2 طول طناب ثابت كار گذاشته برمي گرديم. فردا قرار شد 2 نفر به بالا رفته از پله دوم اقدام به گشايش مسير كنند دو نفر هم كوله آنها را مقداري بالا برده، برگشته تلاش كنند بارها را به پله دوم برسانند زير چتر ستارگان چه موقع به خوابي عميق فرو مي رويم به ياد ندارم.
شنبه 21/6/65
ساعت 4:30 صبح است ديشب فقط محمود با داشتن پشه بند راحت خوابيد و ما ساعتها درگير مبارزه با پشه ها بوديم. با صرف صبحانه به هر نفر يك قاشق بزرگ عسل همراه 4 ليتر آب جهت 1 روز كار داده شد كه در نگاه اول انسان بر اين تصور است كه چطور اين همه آب خورده شود ولي با بالا آمدن خورشيد و حاكميت گرماي تن سوز در مي يابي اين جيره بسيار اندك خواهد بود. صبح زود من و قدير بار پرويز و سيروس را تا بالاي غار كريستال بالا برده برگشته با سيستم قرقره بالاكشي اقدام به حمل گا لن هاي آب، وسايل فني و غذاها تا 200 متري پله دو مي كنيم. كه كاري طاقت فرسا و انرژي زيادي از ما تلف مي كند. كه همت دوستان بواقع ستودني است. تن خسته خود را به زير دار جنگلي بلوط سمبل اين پله مي رسانيم. گروههاي كاري بر اساس شرايط فني به شكل زير تقسيم شده اند: پرويز، سيروس گروه اول نجاريان، يزداني گروه دوم و تيم تداركات و پشتيباني اصغر محمدي و محمود مي باشند. عصر با رسيدن بچه ها به بررسي نتايج كار امروز پرداخته برق شادي و رضايت در چشمان خسته همگي موج مي زند.
بعد از اين همه خستگي و تلاش مستمر تا پاسي از شب كار ما شده است دود كردن آتش و مبارزه قهر آميز با پشه هاي سمجل. فقط محمود است كه با پشه بند به همه فخر مي فروشد. و در كاخ يك نفره حسابي استراحت مي كند بودن اين مرد بزرگوار كنار تيم روحيه بسيار بالايي به ما بخشيده و لحظاتي كه فشار كاري ما را از خود بيخود مي كند با لطايف و سخنان شيرين خستگي را ازتن مي زدايد. از مسئوليت تداركات ايشان كه ديگر مگوييد غذا حاظر مي كند، چاي بار ميگذارد و چونان پدري مهربان دور بچه ها مي گردد و همه را شرمنده مي كند. پرويز با وسواس زياد عصر ها آب تقسيم مي كند و با پر شدن جيره هر نفر در گالن استكان را نگه مي دارد تا آخرين قطرات آن نيز چكيده شود. واقعاًدر اينجاست كه ما معني واقعي آب و حيات را درك مي كنيم. يك چشم به رود گاماسياب كه چون مار خوش خط وخالي برپهنه دشت بيستون آرميده وچشم ديگر به دستان مقسم با چهارليتري در دست ا بلكه رحم كند و قطره اي اضافه بر جاممان ريزد. و همه ي اينها در مبارزه اي است نا برابر با گرماي تن سوز.
شنبه 22/6/65
ساعت 5/4 است كه پلك مي گشاييم امروز نوبت من و قدير است كه اقدام به گشايش كند از اين رو، زودتر از ديگران آماده هستيم صبحانه خورده آماده حركت مي شويم بلعيدن يك قاشق عسل تا دقايقي اجازه حرف زدن به ما نمي دهد. به سرعت با عبور از مسير تراورسي ساده بر بالاي گرده سنگي مشرف به قيف مركزي مي رسيم و خود را به كارگاه اول مسير مي رسانيم، دوستان روز قبل 2 طول طناب ثابت كار گذاشته اند كه قسمت اول به روي گرده به طول 35 متر با درجه +509 جلو ما قرار دارد و بعد 45 متر درجه ب10. 5 كه از دو قسمت تشكيل شده كه قسمت دوم بسيار زيباست خصوصاً وقتي كه از كلاهك كوچك آن قيف مركزي را زير پا نگاه مي كني كه تا اعماق پائين دست دره ژرف سنگي رفته و باد در آن حولان مي دهد.
ديروز دوستان 18 عدد ميخ كه عموماً ناوداني و انيورسال مي باشد جا گذاشته اند. باركشي روز قبل فشار زيادي به ما آورده كه در روند كار تأثير گذاشته به كارگاه بد فرم كوچكي كه شباهت زيادي به طاقچه هاي ديواره علم كوه دارد مي رسيم. قدير به حمايت مي نشيند، دسته مته بيرون مي آيد طاقچه اي كوچك را تراورس كرده به انتهاي بدفرم و پرتابي تمايل به چپ آن مي رسم، چند ميخ محكم كوبيده روي ركاب مستقر مي شوم 2 رول كوچك 8 از نوع "ادرايد" مي زنم و در پي 2 رول ديگر و رسيدن به شكافي باريك كه ميخ برگه اي در شكاف قرار مي گيرد و يك ناوداني كوچك كه براثر فشار زياد يكباره دماغم شروع به خون ريزي مي كند بطوري كه در يك چشم به هم زدن لباسم غرق خون مي شود. تمام سطح سنگ را خون گرفته، به سختي خود را به حفره مانندي بزرگ مي رسانم قدري دستمال در دماغ گذاشته مشغول كوبيدن رول نمره 10 جهت كارگاه مي شوم كه با ميخي مطمئن كارگاه ترتيب داده مي شود، به حمايت مي نشينم سرگيجه اذيت مي كند قدير مي رسد سراسيمه و هول برش مي دارد از جيب كوله قدري پسته پوست كنده شده به دهان من مي ريزد و يك شكلات كه وضع سرگيجه بهتر مي شود. و در واقع خود را پيدا مي كنم، محل كارگاه جاي نا مناسبي است به طوري كه بايد روي ركاب مدام جا بجا كنيم مشغول بررسي بالا سر مي شويم. قديراز كجا برويم؟ و او كه به بالاي سر خيره مانده در حالي كه احساس نا رضايتي مي كند. مي گويد: "بالاي سر كه كلاهك به اين بزرگي قرار دارد، سمت چپ هم كه با وجود اين شيب منفي چند روز طول مي كشد تا بخواهيم رول بزنيم. " و من: فقط مانده سمت راست كلاهك كه البته پشت آن معلوم نيست و بايد اين قسمت را از ميان فضله هاي كبوتر تراورس كنيم.
عبور از اين قسمت نظر ما را به جلب مي كندكه متأسفانه سطح سنگ مملو است از فضله كبوتر كه لغزنده و خطرناك است. از اين رو قدير كارگاه را تقويت كرده مرا به رفتن تشويق مي كند وبا شوخي اعلام مي كند " زير پايت رو نگاه كن به پا اونجا نري" (قيف لول سخت) چند مياني نه چندان مناسب مي زنم كه فقط دلم به يكي شان خوش است، يكي دوباري ليز مي خورم تا خود را به لبه گرده برسانم، دلهره و اظطراب امانم را بريده با دادن بار روي مياني با يك تلنگر به پشت گرده دست مي اندازم، واي خداي من واز آن جيغ هاي موقع شادي دستم به گيره اي 1000 رسيد (تكيه كلام سنگنوردان) در اين بين قيافه قدير ديدني كه خيره شده دستانش مي لرزد، خود را به پشت گرده مي رسانم، در اين جور مواقع لمس گيره اي خوش دست و زيبا انگار موهبتي است بزرگ.
تا ترتيب كارگاهي ايمن را بدهم قدير نگران مي شود بطوري كه چند بار داد مي زند. به حمايت مي نشينم و پس از رسيدن او و حمايت مجدد اقدام به صعود تنوره نيم لاخ مي كنم با زدن دو ميخ ناوداني به زير كلاهك كوچك مي رسم كه راه تنوره را سد كرده، با زدن 2 گوه چوبي زير كلاهك در حالي كه چكش هم خوب كار نمي كند با قدري ترس خود را از تنوره بيرون مي كشم، وجود ترس از در آمدن گوه ها باعث مي شود بدنبال سوراخي براي ميخ بگردم و با زدن يك ميخ ناوداني به لبه كلاهك از اين مهلكه نجات يافتم و با صعود 25 متري به طاقچه مناسبي رسيدم. كارگاهي ترتيب داده قدير بالا آمد و اظهار داشت" اين دو طول بسيار دشوار ومحشر است" طاقچه را به راست و به سمت عمق قيف حدود 45 متري تراورس متمايل به بالا صعود كردم كه متاسفانه مسير كور و به زير كلاهكي ريزشي وعظيم مي رسم، چاره اي جز بازگشت نيست، با زدن يك ميخ محكم به شكل حمايت پايين آمده طناب را كشيديم و مجدداً به جاي قبلي برگشته اين بار به سمت مخالف شروع به صعود مي كنم كه با 25 متري تراورس باز هم متمايل به بالا از مسيري ديگر صعود كردم و از شكافي مستقيم بالا رفتم و با جا گذاشتن 12 عدد مياني مختلف حدود 50 متري صعود كرده و اين در حالي است كه طناب 45 متري است و قدير مجبور است مقداري بالا بياييد. با رسيدن به بلوكي بزرگ كارگاهي ترتيب داده به حمايت نشستم با رسيدن دوستم 30 متر بالا تر به پله سوم مي رسيم، خستگي زياد مجال شادي به ما نمي دهد فقط دستان خونين همديگر را لمس كرده، آماده فرود مي شويم .
دو طول فرود ما را به طاقچه بزرگ مي رساند، طناب طول بعدي را پائين مي ريزيم كه نمي دانيم به كارگاه رسيده يا نه و از اين رو از بچه ها كه حال روي گرده آمده اند مدد مي گيريم كه اعلام مي دارند، طناب كم آمده قدري طناب از بالا اضافه كرده سر طناب به كارگاه و انتهاي آن را به سينه زده(به لحاظ مسائل ايمني) فرود مي روم از كلاهك كه پائين مي روم روبروي كارگاه مسير رول ها مي رسيم، زير پا قيف مركزي قرار دارد، كه دلهره انگيز است، چند متري با كارگاه فاصله دارم سكوت ناخوشايندي حاكم است، با تكان دادن و جلو عقب كردن تاب مي خورم تا نوك پايم به ديواره بخورد، و باز اين رقص خطر ساز كه هر لحظه امكان دارد براي طناب با اين سنگ خارا مشكل ايجاد كند. پا مي زنم و عقب مي روم قيف مركزي بيستون زير پايم جلو و عقب مي رود، وحشت بر من مستولي شده است، جلو مي آيم، دستم از كارگاه در مي رود و مجدداً پا مي زنم و اين بار في في (خود حمايت) را آماده نگه داشته ام كه با رسيدن سر انگشتان به لبه سنگ حمايت را به حلقه كارگاه مي زنم و در حالي كه خيس عرق سرد شده ام دو دستي كارگاه را مي گيرم وقتي نفسم جا مي آيد. به قدير اعلام مي كنم كه فرود بيايد دقايقي طول مي كشد تا بار او را بروي طناب احساس و بعد پا و قيافه اش را كه در دل چيزهايي ميگويد كه آنقدر مفهوم نيست، نزد من مي آيد.
5/2 طول ديگر فرود ما را به آغوش دوستان مي رساند، خوشحال هستند از اينكه كار را تا پله سوم به اتمام رسانده ايم. شب خوبي را همراه صداي دلنشين قدير كه از ته دل " امشب در سر شوري دارم " سپري كرديم. قرار شد فردا پرويز و سيروس بالا رفته از پله سوم كار را ادامه دهند ما هم وضعيت را جهت رفتن به پله سوم بررسي كرده آماده رفتن شويم، به اميد فرداي روشن به خواب رفتيم.
دوشنبه 23/6/65
بازم ساعت 4:30 كه پرويز و سيروس در گرگ ميش صبحگاهي از نظر ناپديد مي شوند ما هم ساعتي بعد با تراورس كردن پله دوم به سمت غرب(در حال حاظر جانپناه يال سخت نصب شده است) و با رسيدن به قيف كوچكي كه به پله سوم ختم مي شد مسير ساده اي شناسايي كرديم كه بتوان با درگيري كمتر بارهاي اضافه را به پله سوم حمل نمود.
حوالي عصر دوستان بالاي پله سوم چشم مي خورند كه در حال فرود هستند. شب هنگام تعريف كردند كه" با صعود به پله سوم اقدام به گشايش قسمتي زيبا و البته دشوار نموده اند كه لازمه صعود، زدن ركاب است و اينكه مسير را تا نزديكي قله گشايش نموده اند." شب تصميم براين شد 3 نفر از مسير شناسايي شده ساده به پله سوم بروند و محمود، سيروس، نجاريان ضمن صعود مسير گشايش شده، نسبت به ترميم نهايي وحمل وسايل اضافه اقدام نمايند.
سه شنبه 24/6/65
شفق صبح از فراز ديواره ديدني است. صبح دل انگيز اما روزگرمي را نويد مي دهد. 5 روز است در ديواره هستيم وبا هيج جا ارتباط نداريم فقط ما هستيم، بيستون، گرما و بي آبي گاهاً از بالا با نگاه به رود نقره اي فام چشمانمان سراب مي بيند و چاره اي نيست جز روي بر گرفتن از اين رود سپيد خنياگر ساعت5:15 است با صرف صبحانه و گرفتن سهميه عسل راه مي افتيم خسته ايم ولي عشق پايان رساندن مسير ما را مي كشاند با صعود قسمت هاي ساده به اول طناب ثابت مي رسيم با حمايت يومارصعود را آغاز مي كنيم، گاهاً در حين بالا رفتن با محمود كه بسيار شوخ طبع و با روحيه است سر به سر مي گذاريم كه" محمود پايين رو نگاه كن تاب بخور و..، اي آقاي" زرد چوبه" كه ايشان در جواب دستش از دنيا كوتاه است صدايش به جايي نمي رسد. « اصطلاحي كه هميشه با آن سربه سر محمود مي گذاريم »
با زدن 5 طول يومار به پله سوم مي رسيم ساعت از ظهر گذشته با باري زياد خود را به انتهاي چپ پله سوم مي رسانيم آنجا كه آن كلاهكي عظيم قرار دارد و از سقف آن هر دم قطره آبي با ناز مي چكد. وسايل را گذاشته به بالاي سر دوستان كه در حال صعود هستند مي رويم جهت سهولت كار يك طول طناب پرتاب مي كنيم كه با رسيدن 6 نفر از دوستان به محل كمپ باز مي گرديم و استراحت مي كنيم، قيافه ها سياه و عرق سوز شده اند، غروب بچه ها محل آبشاري فصلي را كه 25 متري طول دارد صعود كرده درون غاري رفتند براي شناسايي و تا غروب سرگرم شدند. فردا قرار شد صعود كرده به قله برويم. شب كنار رقص شعله ها عالمي دارد و گوش جان سپردن به صداي پرتاب قطره آب درون قوطي كنسرو چونان موسيقي دلنوازي به گوش مي رسدو به جان مي نشيند. بعضي ها چرت مي زنند و نمي خواهند اين لحظات و شب آخر را از دست بدهند. اما وقتي فكر كوله كشي فردا تا قله مي افتيم بي پروا پلكها روي هم چفت مي شوند. از سوئي ديگر فكر ماندن در ديواره را نبايد كرد چرا كه ذخيره غذايي به پايان رسيده و زودتر بايد جْل و پلاس را جمع كرد و رفت.
چهارشنبه 25/6/65
امروزصبحانه اي فقيرانه صرف مي شود كه شامل قدري حلوا شكري، آب و ليسيدن ظرف عسل مي باشد تا بدين صورت آماده شويم براي عبور از مسير تراورسي رو به سوي شرق خود را بالا مي كشيم تا به زير مسير گشايش شده روز قبل برسيم.
كوله ها سنگين و صعود عذاب آور است از طرفي وجود باد هم به اين معضل اضافه شده بطوري كه به سختي مي توانيم تعادل خود را حفظ، پا در ركاب بگذاريم، با صعود يك طول 45 متري به روي گرده اي
مي رسيم كه ما را به طاقچه اي كوچك مي رساند و از آنجا با صعود قسمتهاي ساده خود را به زير تنوره آخر مسير قله مي رسانيم، تنوره اي زيبا و بلند مقابل ما قد علم كرده با عبور تراورس به زير آن رسيده، شروع به صعود دو طول 45 متري از ميان سنگهاي ناپايدار مي كنيم، و سر آخر سر پنجه هاي خونين بر آخرين گيره هاي منتهي به قله مي كشيم تا بدين صورت به پايان 6 روز تلاش طاقت فرسا برسيم، 6 روز تجربه اندوزي ورويا رويي با دشواري هاي بكر و قهر طبيعت، 6 روز زندگي با دوستان بي ريا وعاشق.
به ياد دوست از دست رفته دقيقه اي به سكوت مي ايستيم و دست در گردن يكديگر اشك شادي مي فشانيم كه توانستيم اين چنين كار بزرگي را به سرانجام برسانيم. وبراي هميشه به ثبت برسانيم "مسير مستقيم منصور عليپور از پايين تا قله مركزي بيستون"
به طرف ميدان بيستون سرازير مي شويم خورشيد به وسط آسمان رسيده، گرسنگي فشار مي آورد از طرفي تشنگي باعث تورم لبها شده به سختي به ميدان اصلي بيستون كه داراي چاه آب مي باشد مي رسيم. با سطل لاستيكي آب مي كشيم و به سر و صورت مي ريزيم، تا بار ديگر بروي زندگي لبخند، لبخند مي خوريم ولي اين بار گرسنگي است كه طاقتمان را بريده، دقايقي طول نمي كشد كه صداي محمود بلند مي شود« هي بچه ها نان و سيب زميني پيدا كردم» وبرق شادي در چشمان جمع، با پختن سيب زميني درون گداخته هاي آتش به سرعت تقسيم شده خورده مي شود.
استراحت مختصري كرده به راه مي افتيم صد متري بايد سر بالا برويم تا به گردنه بيستون زا برسيم، كه بواقع دردآور است. از كسي صدايي در نمي آيد، صحبتها كم شده و ديگر نايي براي كسي نمانده. از ميان درختان جنگلي بلوط به آن سوي ديواره بيستون زا سرازير مي شويم، تنگ غروب است كه به پليس راه كرمانشاه تهران مي رسيم، خورشيد پشت كوههاي غرب به آرامي مي خزد و ما پا بر ركاب ميني بوس محلي كه تعجب همگان را برمي انگيزيم و هركس يه جواريي وراندازمان مي كند. به قهوه خانه اين محل امن ساليان دراز مي رسيم و مورد استقبال خوبان اين محل قرار مي گيريم، هيچ كس از برنامه حرفي نمي زند.
وسايل را مرتب كرده به كرما نشاه مي رويم شب دوستان جشن مختصري در محل طاق بستان برگزار كرده يادي از تلاش چند روزه مي كنيم.
پنجشنبه 26/6/65
به ديار دوست مي شتابيم همان سنگ سياه رو به قله پراو بر بلنداي تپه اي مشرف به شهر و با وفاي به عهد خود شاخه گلي نثار مزارش مي كنيم تا براي هميشه.
"جاودانه باد ياد همه پاك باختگان كوه"
نفرات صعود كننده:
1. پرويز پور ويسي (سرپرست)
2. قدير يزداني
3. اصغر محمدي
4. محمود
5. سيروس قلعه اي
6. حسن نجاريان
ويژگي مسير:
- مستقيم بودن مسيراز لبه قيف مركزي (لول سخت ) تا قله با بلندترين طول صعود.
- متنوع بودن مسير از لحاظ ويژگي صعود(دارا بودن معابر دشوار و هيجاني).
- اكثرمسيرهاي بيستون در پله دو يا خاتمه يافته يا اينكه ساده ميشود ولي اين مسير از پله دو وارد فاز جديد صعود شده، صعود كننده بايدآماده صعود درجات بالا باشد.
- در خصوص درجه مسير چند سنگنورد برتر نظر داده تا نهايت درجه مسير تعيين شده است.
درخصوص مسائل فني مسير:
- مسير داراي مياني وكارگاه هاي مطمئن مي باشد. (از لحاظ استاندار بودن ابزار و رعايت متراژ فاصله مياني ها ).
- تعداد بيش از 150 عدد ميخ ناوداني مقطع s-v –u انيورسال، برگه اي، گوه چوبي، سيم بكسل روكش دار، تسمه، رول بت ادرايد سايز 8 در مسير كار گذاشته شده است.
- طناب هاي استفاده شده در مسير انواع 7،9،11 ميلي متر بوده به تعداد 6 حلقه 45 متر مي باشد.
- تعداد كارابين تقريباً 60 عدد، تسمه مياني همين تعداد،بلوك مياني 30 عدد.
وسايل عمومي:
- وسايل خواب روكش كيسه، كيسه خواب، پشه بند،
- كفش كتاني اسپورتكس، كتاني سنگ 2 جفت 1 جفت ژاپني 1 جفت معمولي.
- آذوقه عموماً كنسروجات، لبنيات، عسل 5كيلو، خشكبار، آب تقريباً 200ليتر
- دارو يك بسته امدادي، وسايل فني نفرات كامل وكلاً استاندارد بوده است
در حاشيه صعود
بدنيست بدانيد:
اولين و تنها بانويي كه موفق به صعود اين مسير شده است خانم مهري جعفري مي باشد.
از تيم هاي كه صعود هاي زيادي بروي مسير داشته مي توان به زنجان، گروه آرش تهران، كرمانشاه و... اشاره كرد.
جهت صعود اين مسير براي يك گروه دو نفره سنگنورد ورزيده بطور متوسط يك روز كار نياز مي باشد
گزارش باز بيني نهايي خرداد 85
تقديم به روح بلند وحامد وناصر و به پاس داشت روزهاي خوش كار، تلاش، شوريدگي در گروه اورست كه هميشه جاودانه است.
خواستم چيزي بنويسم براي زنده نگه داشتن ياد اون عزيزان، ديديم چه يادي بهتر از صعود پرواز، سرپنجه به صخره كشيدن پس گزارش مسير ياد در بيستون را آوردم كه مي دونم خيلي به دل حامد وناصر مي چسبه يادشون هميشه در قلب ما. 19/2/85
سال 1383 تعطيلات عيد بيستون هستيم و همان موقع بودكه با فرار از دست باران به طاقچه فرهاد تراش پناه آورديم كه بطور اتفاقي و به پيشنهاد يكي از دوستان دست به گشايش مسيري زديم به ياد و نام همنوردان پرواز كرده ( حامد وناصر) تا بلكه ياد و نام آنها را جاودانه سازيم البت اين كار سختي بود چون آن دو يار خصوصاً حامد با آن كار فني قشنگش لايق مسيري بودكه شايسته نام وكارشان باشد. پس مسئوليت كار سنگيني گردن ما بود .
چ خوشرقي به چش درخش
دهمان موقع و زيرريزش شديد باران از سقف دشوار فرهاد تراش با جا گذاشتن 6 مياني از سقف گذشته نرم آهنگ باران را به جان خريده به بالا رسيديم. حالا 45 متر از زمين فاصله داشتيم، ديگر ناي كار و مجال نبود پس ادامه كار را به فرصت ديگر موكول مي كنيم , چه تاريخي بهتر از سالگرد اين عزيزان. در ارديبهشت، كار تداركات فني با اين وضع مالي اعضاي تيم و... دشوار است ازاين رو دست به دامان ميخ و ابزار دست ساز مي شويم كه زحمت دوست عزيز آقاي سهرابي در اين بين قابل تقدير و ستودني است.
عشق عشق مي آفريند
عشق دلشوره همراه دارد
دلشوره جرات مي بخشد
جرات اعتماد به همراه دارد
چهارشنبه 30/2/83
رايحه سرسبزي محيط عجيب حسي به ما مي دهد تا چشم قد مي دهد سبزي است و پاكي, از كنار معبد تخريب شده آناهيتا به شهر صحنه مي رسيم , از اينجا ست كه قامت ستبر بيستون كه سرافرازانه تن به تاريخ سپرده , خود نمايي مي كند كه اگر گفته باشيم شباهت زيادي به مادر مقدسي كه آسوده آرميده, سخن به گزافه نرانده ايم.
روشنايي جُل و پلاسش را جمع كرده كه به بيستون مي رسيم, دونفر
( فرشاد و امين) از صعود موفق مسير جانپناه ها برگشته اظهار مي دارند بسختي راه را پيدا كرده و روز پر كاري را پشت سر گذاشته اند, اما احساس رضايت را از چشمانشان مي شد خواند.شب تا نيمه به تداركات فردا و رديف كردن ابزارگذشت. شوق صعودي دل انگيز ما را به كيسه خواب ها كشاند.
دل نشين است ملحق شدن تعدادي از همنوردان گروه كه شبانه سختي راه را به جان خريده به بيستون وياران آمده اند كه جاي سپاس دارد و دست مريزاد. صبح دل انگيزي است, آسمان صاف, عجب بهار دلكشي خيلي زود از اطاق و رخوت مي گريزيم و تن به شيب زير ديواره مي دهيم كه ما را به ديار تاريخ ايران كهن, فرهاد,كوروش, به ديار فرهنگ به تاراج رفته مي برد. باري بگذريم درد به سنگ مي سپاريم و ضرباهنگ چكش بر دل صخره سخت. و چون بر بلنداي اين شيارهاي خسته اي تاريخ مي رسيم به ياد و نام دومين سال پرواز آن دو كبوتر عاشق حامد مترجم , ناصر غلامي كه در بيستون (مسير عليپور)دچار حادثه سقوط شدند، سر پنجه مي ساييم بر سختون تا مسيري در خور آن دلبران بگشاييم، به سختي سه نفره از سقف دشوار كلاهك با جا گذاري چند ميخ و ابزار جديد بالا مي كشيم تحمل بار سنگين در اين سقف دشوار است با رسيدن بر بلنداي اين دژ كهن و رهايي از دست ماًمور منطقه كه مدام داد مي زند بالا نرو ممنوع است به كارگاه مي رسيم.
فرشاد اقدام به صعود مي كند و در اوايل مسير به علت دشوار مسير10 متري سقوط كرده با حمايت مجدد, اين بار جانانه كار را ادامه مي دهد و مسير دشوار با طول 50 متر را با درجه فني(5.11D ) بالا مي كشد. و ما از پي او تعداد حدود ده ميخي به يادگار گذاشته مي شود مابقي به جهت استفاده در قسمت هاي بالا كشيده مي شود, طول بعدي مسيرنوبت من است، ازسه جافي اقدام به صعود كرده به غاري در دل ديواره مي رسم كه وجود فَضله كبوتر و جغد باعث ليزي وسستي سنگها شده كار را دشوار مي كند. با جا كن شدن سنگي و اصابت به من بسختي مي توانم خود را جمع كرده از سقوط جلوگيري كنم، تا اينجا با احتساب قسمتهاي پاييني مقدار حدود 140 متر صعود كرده ايم با دو قسمت دشوار و درجه بالا, فرشاد لختي استراحت كرده با ريختن جرعه اي نوشيدني به گلو از تاريكي غار پنجه بر نور مي سايد و تصاوير بديعي پديد مي آورد كه حيف است ثبت نشود .
دقايقي طول مي كشد تا با سختي از كنج بد فرم كلاهك با كوبيدن دو ميخ بالا بكشد و باز سكوت و نگاه به ريسماني كه بين ما حكم همه چيز را بازي مي كند كه مي شود از راه آن لرزش هاي تن صعود كننده كه ملتمسانه بدنبال راه گريزي, يا گيره اي مناسبي است, را با تمام وجود حس كرد. حركت ميليمتري طناب دال بر دشواري مسير است وگاهاً ما را نيز نگران مي كند, صداها از پايين نشان گر آن است كه دوستان مشتاقانه از صبح به نظاره اين تلاش نشسته اند و صد البته در انتظار صعود. صدايي دور ما را به صعود ترغيب مي كند و ما گام در راه, حدس ما درست بود مسير زيبا و دشوار است اينجا هم تعدادي ميخ به يادگار مي ماند. چهل متري بالا تر كنار دو دار بلوط فرشاد مشتاقانه انتظار ما را مي كشد, آخ كه اينجا سخت زيباست.
از كنار اين گلهاي زرد و سفيد كه عاشقانه زير درخت پناه گرفته اند گذر مي كنيم. دقايقي مات و مبهوت اين دلبريها شده خستگي را از تن مي زدايم. بازم صعود تو گويي تمامي ندارد، درون ويزور دوربين فرشاد در تلاش و تقلا با پيچ و خم طناب: واو كه زمزمه مي كند،"" كاشكي بالا ساده باشه" و صداي چكش بر فرق ميخ كه با لجاجت سر لاي سنگ مي گذارد. و او كه از نظر ناپديد مي شود و طناب مي رود تا به انتها برسد، و صداي ما كه به علت طول زياد و باد شديد به كس نمي رسد كه ياران پايين مدد مي رسانند. بعداز نيم ساعتي با فيكس شدن طناب به علامت آغاز حركت ما نگراني پايان مي يابد. راه مي افتيم و حالا دلشوره رسيدن غروب برما چيره مي شود از اين رو با سرعت شروع به صعود مي كنيم . تعدادي ميخ مي ماند بقيه كشيده مي شود.
با سرعت قسمتهاي ساده آخر كار را جلو مي رويم, فرشاد از شرايط نا راضي است كه به امين حواله مي شودجلو مي روم پنجاه متر و فرياد بچه ها كه طناب تمام با رسيدن آنها فقط صد و پنجاه متري مانده مسير از اينجا مشترك مي باشد، سنگ چين مسير ما را به خود مي خواند. سر و صداي امين قدري نگران كننده است و وقتي مي رسد حكايت از اين دارد كه فرشاد بطري بتادين را به جاي شربت آلبالو سر كشيده وحال خوشي ندارد به او آخرين قطرات نوشابه خورانده مي شود, چاره اي جز سرازير شدن نداريم چرا كه ديگر آبي هم در بساط نداريم، از اين رو ماندن جايز نيست. قسمت آخر صعود مي شود از لابه لاي علفهاي نقره اي كه به آرامي تن به سياهي مي دهندبالا مي رويم وآخرين چهل متر را صعودكرده به شن اسكي زير جان پناه مي رسيم, فقط مانده فرود طبيعي كه با اين حال و روز كار شاقي است با احتياط هر چه تمام تر پايين مي رويم، چراكه در اين شرايط خطر در كمين است، تاريكي پرده محكم خود را پهن كرده كه به انتهاي صخره ها و بقول بچه ها پايان پنج دقيقه ها مي رسيم (تكيه كلامي كه مواقع فشار بكار مي بريم كه 5 دقيقه راه است ولي حالا برو تا برسي). لحظات آخري و ديار دوستان بي نهايت شادي بخش است, باز هم گرماي آغوش شيرزادي عزيز(مسئول قهوخانه)كه منتظر است تا ما برگرديم چون خوب مي داند ما با شب ماندن در ديواره ميانه خوبي نداريم. براستي چه سالها كه اين مرد چونان پدري مهربان به انتظار نشست و چه غم وشادي هاي راكه نديد عجب سنگ صبوري و چه كوه با عظمتي. با جا آمدن حالمان و خوراندن حداقل يك ليتر دوغ به فرشاد, ازآسيب, پارگي, خراش هاي امروز كه كم هم نبود عكاسي مي كنيم كه خود لذت كار را چند برابر مي كند. پس از صرف شام مراسم يادبودي را ترتيب داده شعر و خاطره قرائت گشته، تا پاسي از شب ادامه مي يابد.
جمعه 1/3/83
صبح با صداي سحر خيزان گروه كه پشت در براي هم داستان تعريف مي كنند از روي بي ميلي بيدار شده به فكر برگشت هستيم از طرفي دو تن از دوستان به زير فرهاد تراش رفته بلكه تابلو يادبود را كه قبلاً تهيه ديده ايم نصب كنند ما هم فرصت را غنيمت شمرده به قسمت اصلي بيستون مي رويم و از روبرو محل سقوط همنوردان خود را تماشا كرده عكس و فيلم مي گيريم، تا پاياني باشد بر صعودي به ياد ياران .
1- طول صعود مسير جديدحدود 300 متربا درجه فني(5.11D) و20 متر صعود دشوار سقف(A2).
2- طول كل مسير تا اول ريزشها پله اول500 متر.
3- وسايل جا مانده در مسيرشامل ميخ ناوداني، سوزني، برگه اي به تعاد تقريبي 50 عدد تابلو يادبود 3 عدد( يكعدد در قهوخانه).
6- زمان صرف شده جهت دو بار تلاش گشايش مسير, الف: نوروز 5 ساعت ب: خرداد14 ساعت.
7- وسايل آسيب ديده تعدادي روكش طناب, مفقود شدن يك عدد چكش سنگنوردي.
8- نحو ثبت صعود با دو دوربين هندي كم, سوني22E , پاناسونيك از بالا و پايين, دوربين عكاسي دوعدد(60 دقيقه فيلم)
9- تغذيه در مسير, آب نيم ليتر, نوشابه 1.5 ليتر, تنقلات, بيسكويت, يك لقمه كتلت كه مصرف نشد.
10- وسايل امداد شامل, تعدادي قرص, باند, چسب, بتادين, تيغ جراحي.
انتقادها , ايرادها, پيشنهادات :
16- رول بت هاي خريداري شده تست نگرديد ( مشگل گوه )
17- عدم دقت نسبت به تحويل دادن محلول بتادين و عدم دقت تحويل گيرنده از وسايل موجود در كوله.
18- صعود روز قبل فرشاد, امين اشتباه وبدون درنظر گرفتن برنامه اعلامي بوده بشكلي كه در روز بعد از شرايط مطلوب در صعود برخوردار نبودند .
19- فرشاد با وضع مطلوبي صعود مي كند و بايد, كار با تراي كم, ميخ زدن در شرايط دشوار, كارگاه زدن, ارتباط با نفرات پايين را بيشتر تمرين كند..موذني كار و تمرين مستمر. و هردو نفر عدم استفاده به موقع از نوشيدني و...
20- خورد وخوراك جمعي در كوهنوردي از عادات پسنديده است بهتراست ترك نشود بنا به چندين دليل.
21- بعضاً مشاهده گرديدبعضي از دوستان آشغال از شيشه خودرو بيرون مي ريزند كه عادت نا خوشايندي است.
22- برخورد فعال تر اعضا در كارهاي گروهي قبل از تذكر سرپرست ودقت در قرار هاي حركت و...
23- عدم معارفه در برنامه ومعرفي ميهمانان.
اعضاي محترم گروه با نوع فعاليت انجام شده:
آقاي مرتضي مترجمي : سرپرست برنامه
// حسن نجاريان : سرپرست تيم ديواره و صعود كننده .
// غلامرضا قره داغي : سرپرست تيم صعود قله
// هوشنگ طهماسبي : ميهمان
// رضا سهرابي : ميهمان
// رامين واسعي : ميهمان
// جمال جمالي : ميهمان
// حبيب خطيبي : ميهمان تيم قله
// وحيد نوربهمني : تيم قله
// موسي يوسفي : تيم قله
// اصغر محمدي : تيم قله
// فرشاد اسماعيل زاده : صعود كننده ديواره در دو روز.( صعود روز اول 14 ساعت به طول انجاميد)
// امين موذني : صعود كننده ديواره در دو روز.
// فرهاد حيدر خاني : با خانواده
// ابراهيم باقري : با خانواده
// محمد مير بها : مسئول سنگنوردي در فرهاد تراش.
// حميد رضا عسگر نژاد : عضو تيم.
خرداد 1383
محمد حسن نجاريان
